- CBSE અને NEET વિવાદ વચ્ચે દિલ્હીમાં શિક્ષણ મંત્રાલયની ઓફિસમાં ભીષણ આગ, કોંગ્રેસે પૂછ્યું- ‘આ સંજોગ છે કે પ્રયોગ?’
- શિક્ષણ મંત્રાલયમાં આગથી ખળભળાટ: 20 લાખ વિદ્યાર્થીઓના ડેટા લીક વિવાદ વચ્ચે પુરાવા નાશ કરવાનો પ્રયાસ?
- પેપર લીક અને ડેટા બ્રીચના આરોપો વચ્ચે શિક્ષણ મંત્રાલયની ઓફિસમાં આગ, વિપક્ષે ધર્મેન્દ્ર પ્રધાનના રાજીનામાની કરી માંગ
દિલ્હીના આઇટીઓ (ITO) વિસ્તારમાં સ્થિત શિક્ષણ મંત્રાલયની એક ઓફિસમાં સોમવારે સવારે અચાનક ભીષણ આગ ફાટી નીકળી હતી. રાહતની વાત એ રહી કે આ ઘટનામાં કોઈ જાનહાનિ થઈ નથી. જોકે, સીબીએસઈ (CBSE) ના ડેટા લીક વિવાદ વચ્ચે બનેલી આ ઘટનાને લઈને મુખ્ય વિપક્ષી દળ કોંગ્રેસે કેન્દ્ર સરકાર પર આકરા પ્રહારો કર્યા છે અને તેને “અત્યંત શંકાસ્પદ” ગણાવી છે.
ઘટનાની વિગતો: ઓફિસમાં સવારે ભડકી આગ
ફાયર બ્રિગેડના અધિકારીઓના જણાવ્યા અનુસાર, આ આગ નવી દિલ્હીના ITO વિસ્તારમાં સ્થિત સ્કૂલ ઓફ પ્લાનિંગ એન્ડ આર્કિટેક્ચર (SPA) કેમ્પસની અંદર લાગી છે, જ્યાં શિક્ષણ મંત્રાલયની ઓફિસ (બીજા માળે) કાર્યરત છે.
સમય: દિલ્હી ફાયર સર્વિસ (DFS) ને સોમવારે સવારે આશરે 9:37 વાગ્યે આગ લાગી હોવાની માહિતી મળી હતી.
કાર્યવાહી: માહિતી મળતાં જ ફાયર વિભાગે તાત્કાલિક કાર્યવાહી હાથ ધરીને 8 ફાયર ટેન્ડર્સ (આગ બુઝાવવા માટેના વાહનો) ઘટનાસ્થળે રવાના કર્યા હતા.
વર્તમાન સ્થિતિ: ફાયર વિભાગના જવાનોની સતર્કતાથી આગ પર સંપૂર્ણ કાબૂ મેળવી લેવાયો છે. હાલ આગ લાગવાનું ચોક્કસ કારણ જાણી શકાયું નથી અને તપાસ ચાલુ છે. સામાન્ય રીતે ફાયર બ્રિગેડ પ્રાથમિક તપાસમાં આવું જ નિવેદન આપે છે, પરંતુ આ ઘટનાક્રમ પર આખા દેશની નજર છે.
એજન્સીઓના અહેવાલ મુજબ, આગ વિકાસ માર્ગ સ્થિત મંત્રાલયની ઓફિસના બીજા માળે લાગી હતી. આ ઘટનાક્રમ એવા સમયે સામે આવ્યો છે જ્યારે પરીક્ષામાં ગેરરીતિઓને લઈને શિક્ષણ મંત્રી ધર્મેન્દ્ર પ્રધાન વિવાદોમાં ઘેરાયેલા છે. નેશનલ ટેસ્ટિંગ એજન્સી (NTA) અને સીબીએસઈ (સેન્ટ્રલ બોર્ડ ઓફ સેકન્ડરી એજ્યુકેશન) બંનેને ચારેકોરથી આકરી ટીકાઓનો સામનો કરવો પડી રહ્યો છે.
સોમવારે પેન-એન્ડ-પેપર પરીક્ષા (કમ્પ્યુટર-આધારિત પરીક્ષાના વિકલ્પ તરીકે) ના ઉપયોગ અને NEET પરીક્ષા તેમજ NTA સંબંધિત મામલાઓ પર ચર્ચા કરવા માટે એક સંસદીય સ્થાયી સમિતિની બેઠક પણ યોજાવાની છે. જેમાં CBSE ધોરણ 12 ની પરીક્ષાઓના મૂલ્યાંકન માટે ઉપયોગમાં લેવાયેલી ઓન-સ્ક્રીન માર્કિંગ (OSM) સિસ્ટમની સમીક્ષા અને ધોરણ 9 અને 10 માં ત્રિ-ભાષા સૂત્રના પ્રયોગ જેવા મુદ્દાઓ પર ચર્ચા થશે.
As they say . .
There’s no smoke without a fire !Ministry of Education office has been engulfed in fire. The timing is very interesting !
संयोग or प्रयोग? pic.twitter.com/UT973dBXjR https://t.co/kUpM37TwLu
— The Lie Lamaa 🏹 (@_TheLieLamaa) June 1, 2026
કોંગ્રેસનો સરકાર પર આકરો પ્રહાર: “દાળમાં કંઈક કાળું છે”
આ ઘટના સામે આવતા જ કોંગ્રેસે તેને તાજેતરના CBSE ના ઓન-સ્ક્રીન માર્કિંગ (OSM) વિવાદ સાથે જોડીને રાજકીય હુમલો તેજ કરી દીધો છે. કોંગ્રેસના વરિષ્ઠ નેતા અને મહાસચિવ (સંચાર) જયરામ રમેશે સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ X પર પોસ્ટ કરીને આ ઘટના અંગે ઊંડી ચિંતા અને શંકા વ્યક્ત કરી હતી. જયરામ રમેશે કહ્યું: “શિક્ષણ મંત્રાલયની ઓફિસોમાં આગ લાગવાના સમાચાર અત્યંત ચિંતાજનક છે. આ સાથે જ આ મામલો અત્યંત શંકાસ્પદ (fishy) પણ છે.”
પાર્ટીના વરિષ્ઠ નેતા પવન ખેડાએ એક પ્રેસ કોન્ફરન્સમાં સવાલ પૂછ્યો કે શિક્ષણ મંત્રાલયની ઓફિસમાં આગ લાગવી એ સંજોગ છે કે પ્રયોગ. વિપક્ષને આશંકા છે કે ક્યાંક આ આગ પાછળ ચાલી રહેલા વિવાદ સાથે જોડાયેલા મહત્વપૂર્ણ દસ્તાવેજો કે ડિજિટલ પુરાવાઓનો નાશ કરવાનો કોઈ પ્રયાસ તો ન હતો ને? હાલ પોલીસ અને ફાયર વિભાગ આગના મૂળ કારણોની ઝીણવટભરી તપાસ કરી રહ્યા છે.
શું છે CBSE OSM વિવાદ, જેની સાથે આ ઘટનાને જોડવામાં આવી રહી છે?
કોંગ્રેસ આ આગને માત્ર એક અકસ્માત માનવાનો ઇનકાર કરી રહી છે, કારણ કે આ ઘટના એવા સમયે બની છે જ્યારે શિક્ષણ મંત્રાલય અને CBSE પહેલાથી જ એક મોટા વિવાદના ઘેરામાં છે.
ડેટા બ્રીચ અને પોર્ટલમાં ગરબડી: તાજેતરમાં CBSE ની ધોરણ 12 ની પરીક્ષાના મૂલ્યાંકન માટે ઉપયોગમાં લેવાતી ‘ઓન-સ્ક્રીન માર્કિંગ’ (OSM) સિસ્ટમ અને તેના ‘OnMark’ પોર્ટલમાં ગંભીર સુરક્ષા ખામીઓ (vulnerabilities) સામે આવી હતી. આરોપ છે કે લગભગ 20 લાખ વિદ્યાર્થીઓની આન્સર શીટનો ડેટા પ્રભાવિત થયો અને ઘણા વિદ્યાર્થીઓ પાસે ખોટી કોપીઓ પહોંચી ગઈ.
વેન્ડર કંપની (COEMPT) પર આરોપ: કોંગ્રેસે આરોપ લગાવ્યો છે કે CBSE એ ‘COEMPT’ નામની એક એવી વિવાદિત કંપનીને આ કોન્ટ્રાક્ટ સોંપ્યો, જે આના માટે લાયક ન હતી. કોંગ્રેસ નેતાઓના જણાવ્યા અનુસાર, બોર્ડે સપ્ટેમ્બરમાં પોતાના નિયમોમાં ફેરફાર (corrigendum) કરીને આ વેન્ડર કંપનીને બ્લેકલિસ્ટ થવાથી બચાવવાનો પ્રયાસ પણ કર્યો હતો. વિદ્યાર્થી સાર્થક સિદ્ધાંતે પોતાના રિસર્ચથી આ અંગે ઘણા ખુલાસા કર્યા છે.
શિક્ષણ મંત્રીના રાજીનામાની માંગ: વિપક્ષી દળો આ સમગ્ર ઘટનાક્રમને લઈને કેન્દ્રીય શિક્ષણ મંત્રી ધર્મેન્દ્ર પ્રધાનને “અહંકાર અને અક્ષમતાનું પ્રતીક” ગણાવીને તેમના રાજીનામાની માંગ કરી રહ્યા છે. કોંગ્રેસે સવાલ કર્યો છે કે, “દેશ ક્યાં સુધી મંત્રી પ્રધાનને સહન કરશે, જેમનાં મંત્રાલયે ટેન્ડરોમાં આટલી અકલ્પનીય ગેરરીતિઓ આચરી છે અને લાખો વિદ્યાર્થીઓના માનસિક સ્વાસ્થ્યને નુકસાન પહોંચાડ્યું છે?”
વડાપ્રધાનનું મૌન અને આગળની કાર્યવાહી
CBSE અને NEET માં થયેલી ગેરરીતિઓ અંગે વડાપ્રધાન એક પણ શબ્દ બોલી રહ્યા નથી. જ્યારે પીએમ મોદી અવારનવાર ‘પરીક્ષા પે ચર્ચા’ કરતા રહે છે. આના કારણે પીએમ મોદીનો કાર્યક્રમ પણ વિવાદોમાં આવી ગયો છે. વિપક્ષ નેતા રાહુલ ગાંધી અને કોંગ્રેસના અન્ય વરિષ્ઠ નેતાઓના આરોપો વિદ્યાર્થીઓના ખુલાસા પર આધારિત છે.
ઘણા CBSE ધોરણ 12 ના વિદ્યાર્થીઓએ પોર્ટલ પર અપલોડ કરાયેલી તેમની સ્કેન કરેલી આન્સર શીટ જોયા બાદ ગરબડીની ફરિયાદ કરી હતી, કારણ કે તેમને જાણવા મળ્યું હતું કે આન્સર શીટ તેમની નથી. CBSE એ બાદમાં તેમનો સંપર્ક કર્યો અને તેમને તેમની સાચી આન્સર શીટ પૂરી પાડી. બોર્ડે કહ્યું કે તેણે આ મામલાઓને “સર્વોચ્ચ પ્રાથમિકતા” આપી છે. સરકારી સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, IIT-મદ્રાસ અને IIT-કાનપુરના નિષ્ણાતો, ડિજિટલ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર કોર્પોરેશન ઓફ ઇન્ડિયા (DICI) સાથે મળીને સિસ્ટમની તપાસ કરી રહ્યા છે અને પોર્ટલ તેમજ પેમેન્ટ ગેટવેના ઇન્ટિગ્રેશનને મજબૂત કરી રહ્યા છે.
આ પણ વાંચો – ‘ભારત-નેપાળ બંનેએ એકબીજાની જમીન પર કબજો કર્યો છે’ – નેપાળી PM બાલેન્દ્ર શાહના દાવા પર વિવાદ
