વોશિંગ્ટન/તેલ અવીવ : ઈરાન વિરુદ્ધ ચાલી રહેલા યુદ્ધમાં ત્રણ અઠવાડિયા પછી પહેલી વખત અમેરિકા અને ઈઝરાયેલ (America-Israel) વચ્ચે જાહેર મતભેદના સ્પષ્ટ સંકેતો જોવા મળ્યા છે. અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે બુધવારે ઈરાન અને કતાર વચ્ચે વહેંચાયેલા વિશ્વના સૌથી મોટા ગેસ ફીલ્ડ ‘સાઉથ પાર્સ’ પર ઈઝરાયેલના હુમલા બાદ તેમના સોશિયલ પ્લેટફોર્મ ‘ટ્રુથ સોશિયલ’ પર લાંબી પોસ્ટમાં સખ્ત ભાષામાં કહ્યું કે અમેરિકાને આ હુમલાની “કોઈ જાણકારી નહોતી.”
ટ્રમ્પે લખ્યું, “ઈઝરાયેલે ગુસ્સામાં આ ખૂબ જ મહત્વના અને કિંમતી ગેસ ફીલ્ડ પર ઘાતક હુમલો કર્યો.” તેમણે વધુમાં ચેતવણી આપી કે જો ઈરાને કતારના એલએનજી ઠેકાણાઓ પર ફરી હુમલો કર્યો તો અમેરિકા ઈઝરાયેલની મદદ કે સંમતિ વગર પણ ‘સાઉથ પાર્સ’ને એટલી તીવ્રતાથી નષ્ટ કરી નાખશે કે ઈરાને પહેલાં ક્યારેય આવું વિચાર્યું પણ નહીં હોય.
ટ્રમ્પની ભાષા અને ઈઝરાયેલનો જવાબ
ટ્રમ્પની આ ભાષા ઈઝરાયેલના હુમલાને “ગુસ્સામાં કરાયેલું” ગણાવીને એવો સંદેશ આપે છે જે સામાન્ય રીતે તેમના નજીકના સહયોગીના સુચિત અને સંયોજિત ઓપરેશન માટે વપરાતી નથી. તેમણે સ્પષ્ટ કહ્યું કે ઈઝરાયેલ આ ગેસ ફીલ્ડ પર “હવે વધુ કોઈ હુમલો નહીં કરે” જ્યાં સુધી ઈરાન કતાર પર હુમલો ન કરે.
આ પોસ્ટ બાદ ઈઝરાયેલી વડાપ્રધાન બિન્યામિન નેતન્યાહુએ પણ પ્રેસ કોન્ફરન્સમાં જવાબ આપ્યો. તેમણે ટ્રમ્પના નિવેદનને પુનરાવર્તિત કરતાં કહ્યું કે ગેસ ફીલ્ડ પર હુમલો “ઈઝરાયેલે એકલા દ્વારા જ કરવામાં આવ્યો હતો.” તેમણે ટ્રમ્પ સાથેના સંબંધોને મજબૂત ગણાવતાં કહ્યું કે “બે નેતાઓ જેટલા તાલમેલમાં રહ્યા છે તેટલા કોઈ બીજા રહ્યા નથી.” નેતન્યાહુએ ભારપૂર્વક કહ્યું કે ટ્રમ્પને કોઈ બીજો નેતા નહીં બતાવી શકે કે શું કરવું.
ઈઝરાયેલી મીડિયાના વિરોધાભાસી અહેવાલો
ઈઝરાયેલી મીડિયામાં પણ વિરોધાભાસી અહેવાલો સામે આવ્યા છે. ‘યેદિઓથ અહરોનોથ’એ જણાવ્યું કે હુમલા અંગે અમેરિકા સાથે પહેલેથી ચર્ચા થઈ હતી અને નેતન્યાહુ-ટ્રમ્પ વચ્ચે સહમતિ હતી. જ્યારે ‘ઈઝરાયેલ હયોમ’એ કહ્યું કે ટ્રમ્પે ગઈકાલે ત્રણ ખાડી દેશોના નેતાઓ સાથે આ હુમલા અંગે ચર્ચા કરી હતી.
યુદ્ધના લક્ષ્યોમાં તફાવત?
આ બધા નિવેદનોમાંથી એક વાત સ્પષ્ટ થાય છે કે અમેરિકા અને ઈઝરાયેલના લક્ષ્યોમાં ક્યાંક તફાવત દેખાઈ રહ્યો છે. અમેરિકાએ મોટેભાગના પ્રયાસો ઈરાનની મિસાઈલ અને ડ્રોન ક્ષમતા ઘટાડવા, નૌકાદળને નબળું પાડવા અને ખાડી તટના ઠેકાણાઓ પર હુમલા કરવા પર કેન્દ્રિત કર્યા છે. જ્યારે ઈઝરાયેલે ઈરાની નેતાઓની હત્યા અને શાસનને નિયંત્રિત કરતી સંસ્થાઓ પર હુમલા પર ભાર મૂક્યો છે.
મધ્ય પૂર્વ માટે અમેરિકાના પૂર્વ વિશેષ દૂત ડેવિડ સેટફિલ્ડે કહ્યું કે બંને દેશોના લક્ષ્યો મોટાભાગે એકસમાન છે, સિવાય એક વાતની – યુદ્ધ ક્યારે રોકવું. તેમણે કહ્યું કે ટ્રમ્પ એવી જીતની જાહેરાત કરવા માંગે છે જે ખોખલી ન લાગે, પરંતુ તેઓ સત્તા પરિવર્તન જેવા કાલ્પનિક લક્ષ્યોની શોધમાં નથી.
યુદ્ધના ત્રણ અઠવાડિયા પછી પણ અમેરિકા-ઈઝરાયેલ વચ્ચે જાહેર મતભેદના સંકેતો વધી રહ્યા છે. તેલ-ગેસની કિંમતો વધી રહી છે અને હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં જહાજોની સુરક્ષાની કોઈ ખાસ પ્રગતિ નથી. ટ્રમ્પને આ યુદ્ધ પોતાની યોજના કરતાં વધુ જટિલ લાગી રહ્યું છે.
આ પણ વાંચો – મેનકા ગુરુસ્વામીની રાજ્યસભા નિમણૂકથી ભારતીય રાજનીતિમાં એલજીબીટીક્યૂ+ સમુદાય માટે નવી શરૂઆત
