મુંબઈ: દેશના સૌથી ચર્ચિત અને રાજકીય રીતે સંવેદનશીલ ગણાતા વર્ષ ૨૦૦૫ના સોહરાબુદ્દીન શેખ નકલી એન્કાઉન્ટર કેસમાં બોમ્બે હાઈકોર્ટે ગુરુવારે એક મોટો ચુકાદો આપ્યો છે. હાઈકોર્ટે નીચલી અદાલતના તે નિર્ણયને યથાવત રાખ્યો છે જેમાં તમામ ૨૨ આરોપીઓને નિર્દોષ જાહેર કરવામાં આવ્યા હતા. આ કેસમાં સોહરાબુદ્દીનની પત્ની કૌસર બી અને સાક્ષી તુલસીરામ પ્રજાપતિની પણ હત્યા થઈ હોવાના આક્ષેપ હતા.
હાઈકોર્ટની ટકોર
મુખ્ય ન્યાયાધીશ ચંદ્રશેખર અને ન્યાયમૂર્તિ ગૌતમ અંખડની બેન્ચે સોહરાબુદ્દીનના ભાઈઓ રૂબાબુદ્દીન અને નયાબુદ્દીન દ્વારા દાખલ કરવામાં આવેલી અપીલોને ફગાવી દીધી હતી. જે ૨૨ વ્યક્તિઓને આરોપમુક્ત કરવામાં આવ્યા છે, તેમાં મોટાભાગના ગુજરાત અને રાજસ્થાન પોલીસના જુનિયર લેવલના અધિકારીઓ હતા. કોર્ટે ચુકાદામાં સ્પષ્ટ કર્યું કે, માત્ર શંકાના આધારે કોઈને સજા આપી શકાય નહીં; ન્યાય માટે નક્કર અને વૈધાનિક પુરાવા હોવા અનિવાર્ય છે.
શું હતા આક્ષેપો?
આરોપીઓ પર આરોપ હતો કે તેઓ તે પોલીસ ટીમનો ભાગ હતા જેણે ત્રણેય વ્યક્તિઓનું અપહરણ કર્યું હતું અને બાદમાં નકલી એન્કાઉન્ટરમાં તેમની હત્યા કરી હતી. આમાં એક આરોપી ફાર્મહાઉસનો માલિક પણ હતો, જ્યાં હત્યા પહેલા સોહરાબુદ્દીન અને કૌસર બીને ગોંધી રાખવામાં આવ્યા હતા. ઉલ્લેખનીય છે કે, આ કેસમાં પૂર્વ IPS અધિકારી ડી.જી. વણઝારા, રાજકુમાર પાંડિયન અને દિનેશ એમ.એન. જેવા વરિષ્ઠ અધિકારીઓ પુરાવાના અભાવે અગાઉ જ નિર્દોષ છૂટી ચૂક્યા છે.
ઘટનાક્રમ: ૨૦૦૫ થી ૨૦૨૬ સુધીની લાંબી કાનૂની લડાઈ
નવેમ્બર ૨૦૦૫: સોહરાબુદ્દીન, કૌસર બી અને તુલસીરામનું હૈદરાબાદથી આવતી બસમાંથી કથિત અપહરણ થયું. ૨૬ નવેમ્બરે સોહરાબુદ્દીન અને ૨૯ નવેમ્બરે કૌસર બીની હત્યા થઈ.
ડિસેમ્બર ૨૦૦૬: કેસના મુખ્ય સાક્ષી તુલસીરામ પ્રજાપતિનું અન્ય એક એન્કાઉન્ટરમાં મૃત્યુ થયું.
૨૦૧૦-૨૦૧૩: સુપ્રીમ કોર્ટના આદેશથી તપાસ CBIને સોંપાઈ અને નિષ્પક્ષ સુનાવણી માટે કેસ અમદાવાદથી મુંબઈ ટ્રાન્સફર થયો.
ડિસેમ્બર ૨૦૧૮: વિશેષ CBI કોર્ટે ૨૧૦ માંથી ૯૨ સાક્ષીઓ ફરી જતાં (Hostile) પુરાવાના અભાવે બાકીના ૨૨ આરોપીઓને નિર્દોષ જાહેર કર્યા.
૨૦૧૯-૨૦૨૬: આ નિર્ણય વિરુદ્ધ સોહરાબુદ્દીનના ભાઈઓએ હાઈકોર્ટમાં અપીલ કરી હતી, જેનો હવે અંત આવ્યો છે.
આ ચુકાદા સાથે બે દાયકા જૂના આ વિવાદાસ્પદ કેસના કાનૂની પ્રકરણ પર હાલ પૂરતું પૂર્ણવિરામ મુકાયું છે.
આ પણ વાંચો – ભારતીય રાજનીતિમાં ‘વોટ બેંક’ના વળતા પાણી : શું મુસ્લિમ મતો હવે સેક્યુલર પક્ષોના હાથમાંથી સરકી રહ્યા છે?
