ઈઝરાયેલમાં ‘પરમાણુ કેન્દ્ર’ની નજીકના દક્ષિણી વિસ્તારના બે શહેરો અરાદ અને ડિમોના પર ઈરાનની મિસાઈલ હુમલામાં 160થી વધુ લોકો ઘાયલ થયા છે. કેટલાકની હાલત ગંભીર છે. ઈઝરાયેલની ઈમર્જન્સી સેવાના અધિકારીઓ કહે છે કે શનિવારે સાંજે બેલિસ્ટિક મિસાઈલો આ શહેરોમાં પડી હતી. અરાદમાં 84 અને ડિમોનામાં 78 લોકોની સારવાર ચાલી રહી છે. આંતરરાષ્ટ્રીય પરમાણુ ઊર્જા એજન્સી (IAEA) કહે છે કે ડિમોનાથી લગભગ 13 કિમી દૂરના ‘પરમાણુ અનુસંધાન કેન્દ્ર’ને કોઈ નુકસાનની જાણકારી નથી.
આ પહેલાં ઈરાનના સરકારી ટીવીએ કહ્યું હતું કે આ હુમલા શનિવારે ઈરાનના નતાંઝ પરમાણુ કેન્દ્ર પર થયેલા હુમલાના જવાબમાં કરવામાં આવ્યા છે. ઈમરજન્સી સેવાઓ કહે છે કે રવિવારે તેલ અવીવ પર થયેલા ઈરાની મિસાઈલ હુમલામાં ઓછામાં ઓછા 7 લોકો ઘાયલ થયા છે. ઈઝરાયેલના વડાપ્રધાન બિન્યામિન નેતન્યાહુએ રવિવારે અરાદમાં ઘટનાસ્થળની મુલાકાત લીધી અને કહ્યું “જો તમને પુરાવો જોઈએ કે ઈરાન આખી દુનિયાને ખતરામાં મૂકી શકે છે તો છેલ્લા 48 કલાકમાં તેણે આ પુરાવો આપી દીધો છે. છેલ્લા 48 કલાકમાં ઈરાને નાગરિક વિસ્તારો પર હુમલા કર્યા છે.”
ઈઝરાયેલ પરમાણુ હથિયાર રાખવાની પુષ્ટિ કરતું નથી અને ના તો નકારે છે. પણ સ્ટોકહોમ ઈન્ટરનેશનલ પીસ રિસર્ચ ઈન્સ્ટિટ્યૂટ (SIPRI) મુજબ ઈઝરાયેલ પાસે લગભગ 90 પરમાણુ વોરહેડ છે, જેથી તે મધ્ય પૂર્વનો એકમાત્ર પરમાણુ શક્તિ ધરાવતો દેશ છે.
‘બાળકોના માથા અને છાતીમાં ઈજા’
ઈઝરાયેલી વાયુસેના કહે છે કે 28 ફેબ્રુઆરીએ અમેરિકા-ઈઝરાયેલના હુમલા પછી ઈરાને હવે સુધી ઈઝરાયેલ પર 400 મિસાઈલો ફેંકી છે. વાયુસેના મુજબ આમાંથી 92% મિસાઈલોને રસ્તામાં જ નાશ કરી દેવામાં આવી છે. અરાદના સ્થાનિક લોકોએ કહ્યું કે શનિવારે જે ધમાકા સાંભળ્યા તે ખૂબ ડરામણા હતા. મિસાઈલ હુમલામાં ઘણી ઈમારતોને ભારે નુકસાન થયું અને જમીનમાં ઊંડા ખાડા પડી ગયા છે.
શહેરની એક પેરામેડિક નરમ ઝેઈદે બીબીસી ન્યૂઝ ચેનલને કહ્યું કે “મેં તૂટેલી ઈમારતમાંથી ઘાયલ થયેલા ઘણા બાળકોના માથા અને છાતીમાં ઈજા જોઈ. એક 10 વર્ષની બાળકીના માથામાં તૂટેલા કાચથી ઈજા થઈ હતી અને તેના ચહેરા પર લોહી વહી રહ્યું હતું. હું તેને હિંમત આપવાનો પ્રયાસ કરી રહી હતી.”
“તે એમ્બ્યુલન્સમાં જવાનો ઈન્કાર કરી રહી હતી કારણ કે તેના માતા-પિતા હજુ ઈમારતમાં હતા. અમે ત્યાં રોકાયા જ્યાં સુધી તેના માતા-પિતાને તૂટેલા એપાર્ટમેન્ટમાંથી બહાર કાઢવામાં ન આવ્યા. પછી અમે ત્રણેયને હોસ્પિટલ મોકલ્યા.” હુમલાની અસરથી બે રહેણાંકી એપાર્ટમેન્ટ ઈમારતોની બહારની દિવાલો ખરાબ થઈ ગઈ છે. નેગેવ રણમાં આ કટ્ટરપંથી શહેરમાં કાળા કપડાં પહેરેલા લોકોની ભીડ નુકસાન જોતી ઊભી હતી.
‘શરૂ કરવામાં આવી તપાસ’
નજીકના શહેર ડિમોનામાં પણ આવો જ મિસાઈલ હુમલો થયો. ઘાયલોમાં એક 10 વર્ષનો છોકરો પણ છે. ડોક્ટરોએ તેની હાલત ગંભીર જણાવી છે.
ઈઝરાયેલી અગ્નિશમન સેવાએ કહ્યું કે “ડિમોના અને અરાદ બંને જગ્યાએ ઇન્ટરસેપ્ટર મિસાઈલો ફેંકાઈ પણ તેમને રોકવામાં નિષ્ફળ રહી. પરિણામે સેંકડો કિલો વજનવાળા વોરહેડવાળી બે બેલિસ્ટિક મિસાઈલો શહેરોમાં પડી હતી.”ઈઝરાયેલમાં આ પ્રકારનું નુકસાન પહોંચાડવાની ઈરાનની ક્ષમતા યુદ્ધની માનવીય કિંમત યાદ અપાવે છે.
આ મિસાઈલો ઈઝરાયેલની હવાઈ સુરક્ષા પ્રણાલીને કેવી રીતે ભેદી શકી તેની તપાસ તરત શરૂ કરી દેવામાં આવી છે. પાછલા ઉનાળામાં 12 દિવસના યુદ્ધ જેવું જ, ઈઝરાયેલીઓને ખબર છે કે આ પ્રણાલી અચૂક નથી. ત્યારે જેમ, આવા હુમલાઓથી લોકોનો સંકલ્પ નબળો પડવાને બદલે વધુ મજબૂત થવાની શક્યતા વધુ છે.
‘કોઈ હુમલાની જાણકારી નથી’
નેગેવ રણમાં આવેલા શિમોન પેરેઝ નેગેવ પરમાણુ અનુસંધાન કેન્દ્રને સામાન્ય ભાષામાં ‘ડિમોના રિએક્ટર’ કહેવાય છે. લાંબા સમયથી માનવામાં આવે છે કે અહીં ઈઝરાયેલનો અઘોષિત પરમાણુ હથિયારોનો ભંડાર છે. સત્તાવાર રીતે કહેવાય છે કે આ કેન્દ્ર માત્ર અનુસંધાન કામ પર કેન્દ્રિત છે, પણ લગભગ છ દાયકાથી આ એક ખુલ્લું રહસ્ય છે કે ઈઝરાયેલે અહીં પરમાણુ બોમ્બ વિકસાવ્યા છે.
ભલે દરેક સરકારે આ મુદ્દે જાણીજોઈને અસ્પષ્ટતા જાળવી રાખી છે. આનો અર્થ એ કે ઈઝરાયેલ મધ્ય પૂર્વનો એકમાત્ર પરમાણુ શક્તિ ધરાવતો દેશ છે. તેથી આવા કોઈ સંકેતને કે તેને નિશાન બનાવવામાં આવી રહ્યું છે, ઈઝરાયેલ ખૂબ ગંભીરતાથી લે છે. ઈઝરાયેલ અને અમેરિકા બંનેએ ઈરાનની પરમાણુ હથિયાર વિકસાવવાની ક્ષમતા નાબૂદ કરવાને યુદ્ધનું મુખ્ય લક્ષ્ય જણાવ્યું છે.
ઈરાનની પરમાણુ ઊર્જા સંસ્થાએ નતાંઝ પરના હુમલાને પરમાણુ અપ્રસાર સંધિ (NPT)નું ઉલ્લંઘન જણાવ્યું છે. તેમ છતાં તેણે કહ્યું કે રેડિયોએક્ટિવ પદાર્થના લીકની કોઈ રિપોર્ટ નથી અને આસપાસના વિસ્તારોના રહેવાસીઓ માટે કોઈ ખતરો નથી. નતાંઝને યુદ્ધના શરૂઆતના દિવસોમાં પણ નિશાન બનાવવામાં આવ્યું હતું.
આ યુદ્ધ 28 ફેબ્રુઆરીએ શરૂ થયું હતું, અને તે દરમિયાન અમેરિકા-ઈઝરાયેલના હુમલા થયા હતા. આ ઉપરાંત, ગયા વર્ષે જૂનમાં થયેલા 12 દિવસના યુદ્ધ દરમિયાન પણ નતાંઝ પર હુમલા થયા હતા. શનિવારે જ્યારે નતાંઝ વિશે પૂછવામાં આવ્યું તો ઈઝરાયેલી રક્ષા દળો (IDF)એ ઈઝરાયેલી અને આંતરરાષ્ટ્રીય મીડિયાને કહ્યું કે તેમને તે વિસ્તારમાં કોઈ હુમલાની જાણકારી નથી.
આ પણ વાંચો – આપદામાં અવસર! રાજકોટમાં ગેરકાયદે રિફિલિંગ કરતા ગોડાઉન સીલ, 600 સિલિન્ડર જપ્ત
